Jeugdbegeleiding
“Werken vanuit een persoonlijke drive levert vele voordelen op, omdat de jeugdige hier zelf achter staat.”
Jeugdbegeleiding

 

        

 

Slaande deuren, schreeuwende stemmen, beklemmende gezichten – hoe ziet wanhoop, frustratie, boosheid en/of geschonden vertrouwen bij jou thuis eruit?

Voor velen is het een doorlopende cyclus – de jeugdige liegt, komt niet op tijd thuis, experimenteert met drugs of komt in de problemen op school. Of: trekt zich juist terug en mijdt sociale contacten. Is angstig en/of kampt met een depressie. De ouders reageren met schuldgevoelens, bedreigingen om privileges weg te nemen en schendingen van de privacy van hun jeugdige. Beide partijen hebben het gevoel dat de natuurlijke band niet meer te repareren is.  Het vergt de nodige tijd, aandacht, geduld en wederzijds respect  om dit te herstellen. Maar het is mooi als je ziet dat gezinsleden, met behulp van de juiste interventies, elkaar weer met respect en vertrouwen bejegenen.  Dit heeft als gevolg dat het  makkelijker wordt om elkaar te begrijpen en elkaar ook in vertrouwen te nemen.  En natuurlijk betekent dit niet dat het gezin verschoond blijft van problemen, onenigheid of verdriet, alleen weten ze er wel beter mee om te gaan.

Jeugdigen bevinden zich tegenwoordig in een kwetsbare positie. Naast de vele voordelen heeft  internet een groot negatief aandeel hierin. Termen zoals grooming (online kinderlokken), cyberpesten (online pesten), sexting (het verspreiden of delen van seksueel getinte foto’s of berichten via mobiele telefoons of andere mobiele media) en sociobesitas (overvloedig gebruik van social media) gaan daarmee gepaard. Social media zijn niet meer weg te denken. Ondanks de ‘wij-cultuur’ kunnen jeugdigen onderling sterk verschillen in opvattingen, normen, waarden, wensen en grenzen. Maar lang niet iedereen durft daarvoor uit te komen. Dagelijks balanceren ze tussen tolerantie en intolerantie, empathie en onverschilligheid,  acceptatie en verzet. De sociale druk die ze ervaren is hoog. Sommigen hebben er alles voor over om niet buitengesloten te worden of buiten de groep te vallen. Oftewel FoMO (Fear of Missing Out): hiermee wordt bedoeld dat jeugdigen tegenwoordig verbonden willen zijn met alles, omdat ze bang zijn dat ze iets zullen missen of uitgesloten zullen worden.

Wanneer een jeugdige denkt dat hij geen probleem heeft of huiverig is voor het woord ‘begeleiding’ krijg je te maken met weerstand, vijandigheid, wantrouwen en angst. Dit vergt toewijding, volharding en zelfbeheersing. Vervolgens concentreren we ons op de vraag  wat hij eruit wil halen – niet wat zijn ouders, vrienden, leraren of anderen willen.  In eerste instantie  richten we ons dus op zijn prioriteiten. Waar zoekt hij in deze fase naar? Wat voor soort dingen hij graag  zou willen verbeteren, zoals huiswerk maken of vrienden maken, of zelfvertrouwen opbouwen. De begeleiding wordt dus afgestemd op de wensen en behoeften van de jeugdige. Werken vanuit deze persoonlijke drive levert vele voordelen op, omdat de jeugdige hier zelf achter staat. Het voornaamste is dat hij niet het gevoel heeft dat er dingen van buitenaf worden opgelegd. De begeleiding heeft als doel zijn gedachten te ordenen en zicht te krijgen op knelpunten. Zodoende wordt het mogelijk hem te motiveren, stimuleren en activeren tot persoonlijke ontwikkeling, zelfstandigheid en activiteiten gericht op de toekomst.

Indien nodig is er ook  afstemming en samenwerking met overige ketenpartners.  Bijvoorbeeld bij gezinsproblemen, slaapproblemen, verslavings- of geldproblemen. Ook is het belangrijk te werken aan een dagstructuur, de schoolopleiding te starten/hervatten of passend werk te vinden. Daarnaast worden er specifieke vaardigheden ontwikkeld om zijn sociale netwerk te verbeteren, zoals het initiëren en onderhouden van gesprekken, het begrijpen van sociale regels en verwachtingen. Tevens wordt er tijd geïnvesteerd in het aanleren van de juiste vaardigheden en kennis die helpen te voorkomen dat de jeugdige ontspoort.  Ik probeer hen ervan te doordringen dat een ieder zelf de keuze heeft om zijn leven zo in te richten dat hij gelukkig wordt of niet.

 

* lees waar ‘hij’ staat: hij/zij